Thứ hai, ngày 14 tháng 04 năm 2016

Hình ảnh Bác Hồ trong ca dao, thơ ca của đồng bào dân tộc thiểu số ở Tây Nguyên

20/01/2020 20:12 G1T+7

Trong ca dao của đồng bào các dân tộc thiểu số Tây Nguyên, hình ảnh Bác Hồ trước hết là hiện thân của sự đoàn kết dân tộc. Đồng bào Tây Nguyên đã có bài ca dao về Bác Hồ với những so sánh liên tưởng thật xúc động:

Hồ Chí Minh - người là con sông lớn/ Người là mặt trời, Người là mặt trăng/ Mùa lạnh nhắc tên Hồ Chí Minh – cái bụng ấm/ Mùa nắng nhắc tên Hồ Chí Minh – mây thêu mặt trời hồng/ Mùa thu nhắc tên Hồ Chí Minh – mây lắng trời trong/ Mùa xuân nhắc tên Hồ Chí Minh – cây cỏ đâm nhựa trổ bông./ Người dân Tây Nguyên nhận ra rằng:/ Vùng Tây Nguyên rừng thiêng nước độc/ Tám, chín năm ở với Bác Hồ lúa mọc đầy nương/ Ba năm ở với "quốc gia" khổ sở trăm đường/ Nay bắt phu, bắt lính, nói gạt nói lường hại dân (Ca dao dân tộc M’nông)

 

Người Êđê thấy "bụng Bác Hồ" tốt với dân tộc mình thế nào:

Người cứu dân tộc mình/ Cho suối đánh đàn, cho hoa Gơ- ma nở/ Cho nương đầy lúa, rẫy đầy khoai/ Cho núi sông đầy cá nước hoa ngàn/Cho con gái cườm đeo quanh cổ/ Là Bác Hồ Chí Minh! (Ca dao dân tộc Êđê)

Đồng bào dân tộc Êđê, Giarai, Ba-na cũng thường hát:

Người Ê đê chưa gặp mặt Bác Hồ/ Mà trong bụng thương hơn cha hơn mẹ/ Người Gia rai chưa được ra miền Bắc/ Mà trong bụng thương hơn cha hơn mẹ/ Vì vậy mà, chỉ cần nhắc đến tên Bác:/ Lên rừng nhắc tên Hồ Chí Minh/quên cả chân chồn, leo dốc nhanh/ Xuống đồng nhắc tên Hồ Chí Minh/cấy lúa suốt ngày không thấy mệt/ Bữa ăn nhắc tên Hồ Chí Minh/đôi đũa và cơm như và ngọc/ Nằm ngủ nhắc tên Hồ Chí Minh/ trời tan bóng tối, ấm năm canh.

Đồng bào Hơ rê thấy được tấm lòng của Bác, thấy "bụng Bác Hồ đẹp hơn nhiều":

Con chim Prắc kêu to/ Con chim Siên kêu nhỏ/ Nước nhiều nguồn đã họp thành sông/ Người khác nhau đã thành một chi/ Ở mỗi ngả nhưng cùng một Bok Hồ/ Nước chảy mãi về sông…/ Hỡi hoa ê pang soi mình bến nước/ Mày đẹp nhất rừng, mày đẹp nhất buôn/ Nhưng bụng Bác Hồ còn đẹp hơn nhiều/ - Bụng Bác Hồ đẹp hơn hoa ê pang/ Bác Hồ dạy khắp nơi đoàn kết/ Bụng Bác Hồ còn đẹp quý hơn chiêng/ Bác Hồ bảo là cơm no áo tốt.

Và đồng bào đã thể hiện tấm lòng theo Bác, theo Đảng một cách chất phác:/Người Tây Nguyên/ Đã giữ rừng/ Đốn cây to phải ngã/ Tát suối sâu phải cạn/ Nhổ cỏ không còn rễ dưới chân/ Người Xơ đăng không theo con cú vọ/ Người Nơ ngao không theo con diều hâu/ Chúng ta theo hoa đỏ/ Chúng ta theo Cụ Hồ.

(Đồng bào Hơ rê)

Theo Trần Xuân Toàn

Nguyên Giảng viên Khoa Ngữ Văn-Đại học Quy Nhơn

343
TIN MỚI NHẤTNAU N’KÔCH MHEXOR XƯV YAZ HLO

Là số lễ hội truyền thống của các dân tộc thiểu số tại chỗ như: Lễ sum họp cộng đồng, lễ mừng được mùa, lễ mừng chiến thắng, lễ cúng bến nước, lễ cúng cơm mới… đã được tỉnh sưu tầm, phục dựng trong những năm qua.

* Jêng rnoh rbŭn bư brah kal e bơh ăp bu nong iê bu nuyh rêh du ntŭk tâm ban: Bư brah tâm rnglăp bon lan, bư brah m’ak gĕh n’sĭt âk ndu ndơ tăm, bư brah dơi tâm lơh, bư brah ndrâm dak, bư brah sông piăng mhe… lĕ dơi n’gor joi răk mray, ndâk njêng tay tâm ăp năm lĕ lăn.

* Zos chor lêr hôix truênx thôngs ntơưv cxuô minhx cxưx nênhs tsơưs ntơưv qơư sưs li: Lêr sum hopx côngx đôngx, lêr phôngv lo kôngz, lêr phôngv ntâus zênhx, lêr côngv hâur đêx, lêr côngv mor blêx yaz… tưz lo xênhr nrar, tror uô tơưv hur chor shông đhâu.