Thứ hai, ngày 14 tháng 04 năm 2016

Thân Nhân Trung – Tiến sĩ gĕh ăp ntil nau ngơi dơi bu kah gĭt nao nao

27/11/2020 09:24 G11T+7

Thân Nhân Trung (1418-1499) lah bu nuyh bu nong Tày, ntŭk deh ta n’qual Việt Yên, n’gor Bắc Giang abaơ. Yor r’năk sa o-ach, mô gĕh prăk nti săm bŭt, che way gŭ bơh tăch jrô mêt nai ntĭm săm bŭt, sŏk mâng chiă pêp nchih rplay săm bŭt ta neh.

Gâng rup tiến sĩ ntơm gĕh khoa tâm rlong nau nti nho năm Nhâm Tuất (1442) yor Thân Nhân Trung njêng nau nchih

Yor gĕh nau blau rlau kon bu nuyh, che ngăch gĭt ăp ntil nô nau, săm bŭt nchih n’kôch. Ta mông adăch pơk khoa tâm rlong năm 1469, che dơi nai ntĭm săm bŭt kơl ân prăk hăn tâm rlong. Ta khoa tâm rlong aơ, khă rlau 50 năm, che lĕ đỗ tiến sĩ. Ðỗ nau nti jŏ khă nĕ mâp tâm khay uĕh lăng, tâm nau uănh gai bơh adăch Lê Thánh Tông, Thân Nhân Trung ngăch dơi bu dŏng pah kan. Che dơi bu jao âk ntil nau pah kan, dơi lăp ta hoàng cung ntĭm săm bŭt ân ăp hoàng tử…. Nau mĭn pah kan tâm nuih n’hâm che lah rŏng ma bri dak ŭch ma bu nuyh bon lan, lĕ nuih n’hâm pah kan ân ma bu nuyh bon lan, đah ma bri dak. Che gĕh nau ngơi dơi âk bu gĭt “Ndơ gĕh kăl e jêng ndơ ndâk njêng bư sah ndrŏng ma bri dak”. Bư tĕng nau pah kan tă bơh mbő, bar he kon bu ka lô (Thân Nhân Tín n’hanh Thân Nhân Vũ) ndrel ma mon păng (Thân Cảnh Vân) nsrôih nti săm bŭt n’hanh đỗ tiến sĩ ta năm adăch Hậu Lê. R’năk Thân Nhân Trung gĕh 3 rnoi đah ma 4 bu nuyh đỗ đại khoa n’hanh bư kô ruanh, jêng du jrŏng rnoi bu nong iê bu nuyh tâm âk rbăn năm ndâk njêng bri dak gĕh nau r’nê uĕh ngăn ngên. Abaơ, âk săk trong tâm bon têh, wâl nti săm bŭt, nau r’nê báo chí… ta Việt Nam dơi bu sŏk săk păng moh ma nau kan.

Hồ Mai (t.h)

2,085
TIN MỚI NHẤTNAU N’KÔCH MHEXOR XƯV YAZ HLO

Là số lễ hội truyền thống của các dân tộc thiểu số tại chỗ như: Lễ sum họp cộng đồng, lễ mừng được mùa, lễ mừng chiến thắng, lễ cúng bến nước, lễ cúng cơm mới… đã được tỉnh sưu tầm, phục dựng trong những năm qua.

* Jêng rnoh rbŭn bư brah kal e bơh ăp bu nong iê bu nuyh rêh du ntŭk tâm ban: Bư brah tâm rnglăp bon lan, bư brah m’ak gĕh n’sĭt âk ndu ndơ tăm, bư brah dơi tâm lơh, bư brah ndrâm dak, bư brah sông piăng mhe… lĕ dơi n’gor joi răk mray, ndâk njêng tay tâm ăp năm lĕ lăn.

* Zos chor lêr hôix truênx thôngs ntơưv cxuô minhx cxưx nênhs tsơưs ntơưv qơư sưs li: Lêr sum hopx côngx đôngx, lêr phôngv lo kôngz, lêr phôngv ntâus zênhx, lêr côngv hâur đêx, lêr côngv mor blêx yaz… tưz lo xênhr nrar, tror uô tơưv hur chor shông đhâu.